Dwang en drang werken meestal contraproductief en dat is goed te merken aan het rookvrij maken van de diverse schoolpleinen.

We zien dat een rookvrije schoolplein of verder separatie het roken weliswaar lastiger zal maken en misschien wel tijdelijk verminderen maar de oorzaak, het gebruik van tabak wordt niet behandelt en scholieren blijven gewoon roken. Het is evident dat het gedwongen rookgedrag op de openbare weg aanleiding kan geven tot misverstanden en conflicten en bovendien maakt dwang meer kapot dan je lief is.
Dat ze op scholen jongeren proberen te motiveren en te veranderen in hun gedrag door schoolpleinen rookvrij te maken is een prima uitgangspunt, maar moeten dwang en drang niet plaats maken voor motivatieontwikkeling en nog veel belangrijker is hoe gaan wij dit doen. Wat jongeren zou kunnen motiveren zijn bijvoorbeeld de ouders, de leerkrachten, de inhoud van de vakken, de klas, de moeilijkheid van de taak maar het meest belangrijke is dat niet roken van ‘de scholieren zelf‘ zal moeten komen en daarbij zijn dwang en drang bij voorbaat contraproductief.